Stop met zwart-wit denken en ontdek 50 tinten grijs
16 maart 2021 
in Mindset

Stop met zwart-wit denken en ontdek 50 tinten grijs

Laatst sprak ik een klant die ruim een maand in het jaartraject bezig was. Ze was nog lang niet tevreden met het gedrag dat ze liet zien, maar het grappige was dat ik al een totaal andere vrouw aan de andere kant van het scherm zag en hoorde dan een maand ervoor.

De eerste keer dat ik met haar sprak tijdens een gratis Waarom val ik niet af – analyse vertelde ze me dat haar grootste probleem was dat ze zich prima een paar maanden streng aan een dieet kan houden, maar dat na een maand of drie het nieuwtje er wel vanaf is en de motivatie verdwijnt. De resultaten op de weegschaal nemen wat af en het is niet meer zo inspirerend om toe te passen. Haar wilskracht neemt af en op het moment dat ze dan een keer de bocht uitvliegt, grijpt ze dit meteen aan om de handdoek in de ring te gooien. Klaar met het dieet! Weer mislukt en het bewijs dat ze het niet kan volhouden. Intussen was dit een sterke overtuiging geworden, die in een kwartier tijd meerdere keren tijdens ons gesprek langskwam. Als je jezelf maar vaak genoeg vertelt “Ik houd het maar drie maanden vol.” dan werkt je brein daar graag aan mee. En ik geloofde haar voor 100%, zo stellig sprak ze deze zin steeds weer uit.

Elke keer als je maar een beetje van het plan afwijkt zal je brein dit met een onbewuste schijnwerper beschijnen. “Tada! Check! Weer een stukje bewijs dat je geen reet van dat hele diëten en afvallen bakt.” Doordat de schijnwerpers voortdurend op zoek zijn naar de momenten dat het mis gaat en dat je afwijkt van je plan, heb je totaal geen aandacht voor alle keren dat het wél goed gaat. Het focussen op het negatieve is een automatisch mechanisme van ons brein om ons veilig te houden. Elk ritselend blaadje in een struik kan tenslotte duiden op een roofdier dat in ons een smakelijk hapje ziet en dat is natuurlijk niet de bedoeling.

Ruim een maand na de eerste sessie zag ik dus al een andere vrouw op mijn laptopscherm. Het toffe was dat ze naar zichzelf heeft leren luisteren en daadwerkelijk hoort wat ze zegt. Ze is zich er steeds meer van bewust dat ze wel heel stellige gedachten heeft over bepaalde zaken en door ze op te merken en te bestempelen als een ‘door haar brein gecreëerd verhaal om haar veilig en op bekend terrein te houden’ zorgt ze voor afstand tussen haarzelf en haar gedachten. Hierdoor ontstaat er ruimte voor andere mogelijkheden en opties. Heel mooi om te zien. Dan kriebelt er trots door mijn lijf.

Iets anders wat ze met regelmaat laat zien is het ‘Ik sta aan of uit’ verschijnsel. Net als bij een schakelaar is er geen tussenweg. Of ze gaat op dieet en alles staat in het teken van afvallen en moet 100% goed uitgevoerd worden. Óf alle regels gaan overboord en ze eet alles wat los en vast zit. Hollen of stilstaan, er helemaal voor gaan of totaal er met de pet naar gooien, zwart of wit. Maar ja, jij weet net als ik, dat altijd een 10 scoren ongelooflijk veel energie en tijd kost. Er hoeft maar iets anders te gebeuren dan gedacht en de 10 is een 9,3. Een enorme teleurstelling overvalt je, waarbij de overtuiging en angst opborrelt “Zie je wel, ik kan het toch écht niet!” Met als resultaat dat je zo van de leg bent dat je met je handen in de lucht voor de 1 gaat. “Nu is het toch al verpest, dan kunnen die drie roze koeken en dat toch al geopende zakje borrelnoten er ook wel bij. Morgen weer een nieuwe dag, dan doe ik extra mijn best.” 

Een tool om te dealen met dit zwart-wit-denk verschijnsel die voor mij zelf goed werkt en heel erg met haar resoneerde deel ik met je in dit blog. Zwart is het gedrag waar je vanaf wilt, wit is het ideale gedrag dat je het liefst altijd zou willen toepassen. Een directe 100% omschakeling van zwart naar wit is voor ons als mens bijna onmogelijk. Wat wél mogelijk is, is een stapje richting wit zetten, dan ontstaat een donkere tint grijs. Tussen zwart en wit zitten vele tinten grijs, wel 50 als we een bepaalde filmtitel moeten geloven. 😉

In plaats van aan-of-uit, hollen of stilstaan, gaan voor de 10 of een 1, alles of niets en zwart-of-wit is het zeer waardevol om eens uit te vinden hoe jouw wereld eruit ziet als jij de vele tinten grijs toevoegt. Waar je normaal (=zwart) een hele zak chips in tien minuten zonder te proeven wegwerkt tijdens een Netflixserie óf (=wit) helemaal geen chips in huis haalt, kan grijs zijn dat je een hele zak chips met je volle aandacht zonder TV aan opeet en je zintuigen aanzet. Je voelt de gladde buitenkant van de zak chips. Je ruikt de geur van de paprikakruiden en snuift dit diep op. Je hoort het geknisper en het breken van de chips als je hand in de zak verdwijnt en zich om een flink aantal chipjes heen sluit. Met beiden ogen gesloten merk je de fijne kruiden als ieniemienie korreltjes op je tong op en proef je een ware zoutexplosie. Wauw! Chips is echt lekker! Is dit dan beter?? hoor ik je denken. Ja, zeker wel. In beide gevallen eet je chips. Klopt. Val je ervan af? Nee, niet direct. Het is echter wel heel inzichtgevend, een eerste stap richting wit. In situatie 1 eet je onbewust de zak helemaal leeg en met een beetje pech wil je meer. In situatie 2 beleef je het eten van chips echt. Door het bewuste eten is er misschien zelfs aandacht om het seintje ‘verzadigd’ op te merken en te ervaren dat je genoeg hebt. Wellicht heb je de rust om de rest (veel of weinig, dat maakt in dit stadium niet uit) voor een ander moment te bewaren, omdat de behoeften van je smaakpapillen en brein geblust zijn. 

Merk je dat jij ook gevoelig bent voor zwart-wit denken zet dan deze tool van ’50 tinten grijs denken’ in. Hoe is zwart? Hoe is wit? Wat is een stapje richting wit die jij op dit moment bereid bent om te zetten en ook daadwerkelijk kan zetten? Wat is een stapje richting de ideale versie van jou? Welk nieuw gedrag ga jij met die stap trainen? Kortom, hoe ziet de grijze versie van dit gedrag eruit? Ik ben heel benieuwd of je het zwart-wit denken herkent en of je iets met deze tool kunt. Ik vind het superleuk om van je te horen. Dat kan altijd door een mail te sturen naar info@annscoaching.nl of zet het onder dit blog, dan hebben anderen er ook iets aan. Ik wens je veel plezier met het ontdekken van jouw 50 tinten grijs. Annoesjka 

PS: Heb jij meerdere afvalpogingen gedaan? En is het nog niet gelukt om definitief afscheid te nemen van de overtollige kilo's? Check even wanneer mijn volgende webinar is over hoe je het afvallen de volgende keer wel kunt volhouden. Wat komt er langs: vijf redenen waarom je zo makkelijk terugvalt in oude patronen en vijf tips hoe je dit voorkomt. Ideaal ook als geheugenopfrisser en om weer even in een goede vibe te komen! Mijn energie en enthousiasme schijnen aanstekelijk te werken.

Over de schrijver
Al vanaf jonge leeftijd was (over)eten en mijn (over)gewicht een ding. Eind 2001 woog ik, na vele mislukte afvalpogingen, 107,7 kilo. Pas toen ik het diëten los liet, kreeg ik grip op mijn gewicht. Ook heb ik diverse opleidingen rondom afvallen, gezondheid, veranderen gedaan. Ik snap dus helemaal waar jij tegenaan loopt bij het afvallen en volhouden en ik kan je op diverse manieren helpen.
Reactie plaatsen